2026 YKS'de Sayılar Ne Söylüyor? Veliler ve Öğrenciler İçin Kısa Okuma
Her yıl ÖSYM iki resmî belge yayımlar: sınav sonuçlarına ilişkin sayısal bilgiler ve yerleştirme sonuçlarına ilişkin sayısal bilgiler. Haber başlıklarında 'matematik ortalaması yine düşük' diye özetlenen bu belgeler, aslında bir öğrencinin nerede durduğunu gösteren en güvenilir haritadır. Aşağıdaki bütün sayılar ÖSYM'nin 2026 belgelerinden alınmıştır; kendi hesapladığımız oranlar ayrıca belirtilmiştir.
2026 YKS'ye kaç aday girdi?
TYT oturumuna 2.425.627 aday başvurdu, 2.255.076'sı sınava girdi. AYT'ye 1.473.113, YDT'ye 143.270 aday girdi. Sınavı geçerli sayılan aday sayısı TYT'de 2.254.830'dur. Bir öğrenci için asıl payda ise kendi puan türüdür: 2026'da SAY puanı hesaplanan 1.135.718, EA puanı hesaplanan 1.421.290, SÖZ 1.085.698, DİL 132.826 aday vardı.
Test ortalamaları kaç oldu?
ÖSYM'nin tablosuna göre (tüm adaylar) TYT Türkçe 40 soruda 20,1; Sosyal Bilimler 20 soruda 10,0; Temel Matematik 40 soruda 6,4; Fen Bilimleri 20 soruda 3,9. AYT'de Matematik 39 soruda 7,1; Fizik 14 soruda 2,6; Kimya 13 soruda 2,1; Biyoloji 13 soruda 3,0; Türk Dili ve Edebiyatı 23 soruda 6,5. Son sınıf öğrencileri ile tüm adaylar arasındaki fark küçüktür: matematikte 6,8'e karşı 6,4.
Bu ortalamalar ne anlama geliyor?
İki şey. Birincisi, ortalama aday matematikte kırk sorunun altısını yapıyor; bu, sınavın çözülemez olduğunu değil, adayların çoğunun bu teste hazırlanmadan girdiğini gösterir. İkincisi, dağılım çok geniştir (matematikte standart sapma 7,5): ortalamanın birkaç doğru üstüne çıkmak, sıralamada binlerce basamak demektir. Sıralamada en çok yer değiştirten dersler, ortalamanın en düşük olduğu derslerdir: matematik ve fen.
Kaç aday yerleşti, kontenjan boş kaldı mı?
Yerleştirme puanı hesaplanan 2.187.747 adayın 1.279.439'u tercih yaptı; 730.854'ü bir programa yerleşti (641.458 örgün, 89.396 açık öğretim). Örgün programlarda 676.999 kontenjanın 631.966'sı doldu, 45.033'ü boş kaldı. Boş kontenjanın 35.706'sı vakıf, yalnız 2.292'si devlet üniversitelerindedir; yani devlet lisans programlarında rekabet olduğu gibi sürüyor.
Adaylar kaçıncı tercihine yerleşti?
ÖSYM'ye göre yerleşenlerin yüzde 19,36'sı birinci, yüzde 11,70'i ikinci, yüzde 9,18'i üçüncü tercihine gitti. İlk beş tercihin toplamı yüzde 54,4 (hesaplanmıştır). Yerleşenlerin beşte dördü ilk tercihine gitmemiştir; tercih listesi bir dilek listesi değil, sıralı bir olasılık listesidir.
Son sınıf öğrencilerinin kaçı o yıl yerleşti?
Son sınıf düzeyindeki 766.971 adayın 350.354'ü tercih yaptı ve 218.441'i yerleşti; yani yüzde 28,5 (hesaplanmıştır). Önceki yıllarda yerleşmemiş 954.596 adayın 378.664'ü yerleşti (yüzde 39,7). Havuzun en büyük parçası geçen yıllardan devreden adaylardır; mezun yılı sistemin olağan bir parçasıdır, ama kendiliğinden avantaj üretmez.
Veli olarak bu sayıları nasıl kullanmalıyım?
Üç soruyla. Çocuğumun deneme neti bu dağılımda nereye düşüyor? Hedef program 2026'da kaç puanla öğrenci aldı ve o puan kaç adayın üstünde olmak demek? Aradaki fark hangi derste, hangi konuda kapanır? Bu üç sorunun cevabı 'çok çalış' cümlesini 'bu hafta matematikte şu üç konu' cümlesine çevirir. Fermat'ta cuma denemesi tam bu çeviriyi yapar: net, ÖSYM dağılımına göre konuma; konum, haftalık listeye iner.
Puan türleri birbiriyle kıyaslanır mı?
Hayır. 2026'da sınav puanı 400 ve üstünde olan aday sayısı TYT'de 67.394, SAY'da 58.728, EA'da 4.545, SÖZ'de 1.418 idi. Bu, EA'nın SAY'dan 'zor' olduğunu değil, puanın farklı hesaplandığını gösterir. Bir öğrenci yalnız kendi puan türünün dağılımında konumlanır; 'kaç puan' sorusunun tek başına anlamı yoktur, 'bu puan türünde kaç adayın üstünde' sorusu anlamlıdır.
Hedef koyarken hangi sayıya bakmalı?
ÖSYM'nin yerleştirme puanı dağılımına. Örneğin 2026'da SAY yerleştirme puanı 450 ve üstü olan 63.669, 490 ve üstü 27.402 aday vardı; devlet tıp programlarının en düşük giriş puanı 464,9 idi. Yani 'tıp' hedefi, SAY havuzunda kabaca ilk 50 bin bandı demektir. Hedefi bir program adı olarak değil, bir sıra bandı olarak yazmak, haftalık planın ölçülebilir olmasını sağlar.
Çocuğunuzun deneme sonucunu ÖSYM'nin 2026 haritasında birlikte konumlandırmak için randevu alabilirsiniz; İzmir Alsancak'ta bekliyoruz.
Yorumlar